Minimalizowanie wibracji 

Wibracje mogą być denerwujące i prowadzić do zniszczenia części motocykla. Na szczęście istnieje wiele możliwości przeciwdziałania wibracjom. 

Minimalizowanie wibracji

Wibracje występują w większym lub mniejszym stopniu na niemal każdym motocyklu. Dziennikarze recenzujący motocykle chętnie piszą wówczas o „charakterze” maszyny lub też „urabianiu duszy” motocyklisty. Ale w zależności od częstotliwości i siły drgania te mogą być również naprawdę denerwujące. A zabawnie przestaje być najpóźniej wtedy, gdy po dwóch godzinach jazdy czujesz mrowienie w palcach i masz zdrętwiałe stopy. Naprawdę nieprzyjemnie zaczyna robić się wtedy, gdy na maszynie pojawiają się pęknięcia lub dochodzi do niedozwolonego oddalania się śrub ze „stanowiska pracy” na motocyklu. Najpóźniej w tym momencie trzeba podjąć jakieś czynności przeciwko niepożądanym efektom wibracji.


Minimalizowanie wibracji – tak wiec idzie

Zasada hantli: w zależności od masy są pochłaniane różne częstotliwości.

Zasada hantli: w zależności od masy są pochłaniane różne częstotliwości

Kierownica i lusterka

Zacznijmy tam, gdzie wibracje przysparzają kierowcy najwięcej kłopotów: na kierownicy. W tym miejscu są to zazwyczaj nieprzyjemne drgania o wysokiej częstotliwości, które psują całą radość z jazdy. Dlatego niektórzy producenci fabrycznie umieszczają zaciski kierownicy w gumowym łożysku. To rozwiązanie wprawdzie działa, ale ma tę wadę, że wywiera pewien negatywny wpływ na precyzję kierowania oraz informację zwrotną z przedniego koła.

Sprawdzoną alternatywę stanowią ciężkie końcówki kierownicy, które eliminują wibracje samą swoją masą – wynika to z zasady bezwładności. Jednak pojawia się kolejny problem: nie każda masa pasuje do każdego drgania. Dlatego projektanci firmy gazzini zaprojektowali regulowane ciężarki niwelujące drgania, których masę można zmieniać podobnie jak w przypadku hantla z różnymi tarczami.

Lusterko z adapterem antywibracyjnym

Lusterko z adapterem antywibracyjnym

Jeśli końcówki kierownicy zostaną już unieruchomione, lusterka wsteczne mają mniej powodów do dostarczania zamazanego obrazu. Ale jeśli mimo to widok do tyłu jest niezadowalający, ponieważ ulega zniekształceniu pod wpływem wibracji, rozwiązaniem mogą okazać się specjalne ciężarki niwelujące drgania lusterek. Działają one jak gumowe łożyska i dodatkowo odseparowują lusterko od reszty maszyny.


O-ringi zapobiegają powodowanym przez wibracje pęknięciom na tablicy rejestracyjnej

O-ringi zapobiegają powodowanym przez wibracje pęknięciom na tablicy rejestracyjnej

Tablica rejestracyjna i owiewka

Wyjątkowo wrażliwe na wibracje są cienkie blachy urzędowych tablic rejestracyjnych. Ten efekt doskonale znają z własnego doświadczenia zwłaszcza kierowcy motocykli jedno- i dwucylindrowych. Rozwiązaniem o największej elegancji są tutaj małe o-ringi i pasujące do nich podkładki. W ten sposób drogo nabyty „dokument” można odseparować pod kątem wibracji od uchwytu tablicy rejestracyjnej, oszczędzając sobie niepotrzebnego stresu podczas kolejnego badania technicznego. Aby sam uchwyt również długo wytrzymał, warto zastosować nakrętki samokontrujące. Płynny środek do zabezpieczania gwintów zapewnia dodatkową ochronę przed stratami powodowanymi przez wibracje.

O-ringi możesz zakładać także na śruby do owiewek. W ten sposób możesz odseparować owiewki od drgań silnika i zapewnić im ochronę przed pęknięciami i przetarciami.

Sympatyczna wartość dodana: przyczynia się to również do zminimalizowania dźwięków, które są często wytwarzane przez sztywne lub naprężone owiewki. W końcu to, co my postrzegamy jako dźwięk, jest niczym innym niż wibrującym powietrzem. Sztuczka z o-ringami sprawdza się również dobrze na szybach.

Środek uszczelniający zapobiega dźwiękom o niskiej częstotliwości

Środek uszczelniający zapobiega dźwiękom o niskiej częstotliwości

A skoro już jesteśmy przy dźwiękach: wieloczęściowe owiewki, które wydają z siebie dźwięki o niskiej częstotliwości z określonymi prędkościami obrotowymi silnika lub prędkościami pojazdu, można unieruchomić za pomocą zgrubień z masy uszczelniającej w punktach połączeń i styku. Ale masa powinna ulec utwardzeniu przed montażem owiewki.


Wyściółki z pianki wypełniającej zapobiegają wibracjom i dźwiękom „klekotania”

Wyściółki z pianki wypełniającej zapobiegają wibracjom i dźwiękom „klekotania” 

Zbiornik paliwa, akumulator i lampa

Motocyklowe zbiorniki paliwa są zazwyczaj odseparowane od ramy za pośrednictwem gumowych elementów. Oczywiście te gumowe amortyzatory także cierpią pod wpływem stałych wibracji. Z upływem lat stają się kruche i łamliwe, podobnie jak wszystkie części z gumy. A zatem jeśli Twoja maszyna ma już sporo wiosen na karku, zajrzyj lepiej pod zbiornik paliwa i sprawdź, czy wszystko jest tam tłumione tak jak trzeba.

A przy okazji nie zaszkodzi też rzut okiem do komory akumulatora pojazdu. Albowiem zasobniki energii, nieważne jakiej konstrukcji, również nie znoszą zbyt dobrze wibracji. W tej sytuacji pomaga wyścielenie matami z gumy porowatej lub piankowej – w szczególności wtedy, gdy zamiast akumulatora standardowego ma tam pracować lżejszy i mniejszy akumulator litowo-jonowy.

Uchwyt lampy z gumowym łożyskiem

Uchwyt lampy z gumowym łożyskiem 

Niektóre (zazwyczaj starsze) modele motocykli są znane z tego, że regularnie niszczą żarówki w reflektorze. Jeżeli żarówki nie osiągają obiecanej przez producenta żywotności również w przypadku Twojego motocykla, może to właśnie wynikać z wadliwego tłumienia wibracji. Wówczas pomocny może okazać się uchwyt reflektora, który jest zamocowany na gumowym łożysku.


Gumowe ciężarki niwelujące drgania odseparowują sztywne połączenia

Gumowe ciężarki niwelujące drgania odseparowują sztywne połączenia

Pozostałe elementy montażowe i połączenia śrubowe

Dobrą metodą przeciwko nagłemu odkręcaniu połączeń śrubowych, spowodowanym wibracjami pęknięciom, a nawet zgubieniu dodatkowych wskaźników są gumowe ciężarki niwelujące drgania, znane również jako odbojniki gumowo-metalowe, amortyzatory wibracji lub tzw. amortyzatory „silent block”. Za pomocą tych genialnych połączeń śrubowych można unieruchomić lampy, pokrywy boczne, mniejsze zbiorniki paliwa, zasobniki na akumulatory lub błotniki – to dobra rzecz dla długiej żywotności tych elementów.

Kolejną metodą przeciwko odkręcaniu połączeń śrubowych jest zastosowanie płynnego środka do zabezpieczania gwintów. Nanieś kroplę płynu na gwint śruby przed jej wkręceniem. Płyn ulegnie utwardzeniu i będzie zapobiegać samoczynnemu odkręceniu. Płynny środek jest dostępny z różnymi klasami skuteczności: np. o średniej wytrzymałości i wysokiej wytrzymałości. W zależności od wytrzymałości do odkręcenia śruby z utwardzonym płynem może być potrzebna duża siła, a w przypadku środków o wysokiej wytrzymałości nawet zastosowanie ciepła.

Do zabezpieczenia nakrętki stosuje się zawleczki

Do zabezpieczenia nakrętki stosuje się zawleczki

W przypadku niektórych połączeń śrubowych rozsądnym rozwiązaniem jest również zastosowanie nakrętek samokontrujących. W nakrętkach tego typu odkręceniu zapobiega pierścień z tworzywa sztucznego.

Często stosowanym rozwiązaniem przeciwko odkręcaniu w przypadku większych połączeń śrubowych są zawleczki. Zawleczki są wkładane do otworu znajdującego się w trzpieniu śruby. Zawleczki są dostępne w dwóch wariantach: zawleczki jednorazowe, które zostały usunięte, trzeba zawsze zastępować nowym egzemplarzem ze względu na bezpieczeństwo. Zawleczki stałe mogą być stosowane wielokrotnie.


Źródło całego problemu: silnik i koła

W zasadzie większość wibracji powstaje na ruchomych częściach maszyny, a więc w silniku lub na kołach (wyjątek: wibracje powstające pod wpływem pędu powietrza). Dlatego w celu zwalczenia źródła problemu rozsądnym rozwiązaniem byłoby w pierwszej kolejności zadbanie o równomierną pracę silnika. Rzecz jasna stopień, w jakim jest to możliwe, jest silnie uzależniony od konkretnego zespołu napędowego: silnik jednocylindrowy nigdy nie będzie pracował tak równomiernie jak czterocylindrowy silnik rzędowy. Ale prawidłowy luz zaworowy, czysty filtr powietrza, świeże świece zapłonowe oraz – w przypadku starszych maszyn – dokładnie zsynchronizowane gaźniki (patrz porada „zrób to sam” „Synchronizacja gaźników”) mogą polepszyć charakterystykę drgań w przypadku wszystkich silników.

Wyważanie i doważanie koła powoduje ograniczenie wibracji

Wyważanie i doważanie koła powoduje ograniczenie wibracji

Niewyważenie kół stanowi przyczynę wibracji, której nie wolno bagatelizować. Podczas jazdy bieżnik zużywa się nierównomiernie. To powoduje zmianę rozkładu masy i ruch obrotowy koła przestaje być dokładny. A to z kolei stanowi przyczynę drgań. Drgania te są wyjątkowo nieprzyjemne na kole przednim, ponieważ są wyczuwalne na kierownicy i przenoszą się na dłonie kierowcy. Najlepszym sposobem kontroli niewyważenia jest demontaż przedniego koła, jego wyważenie na wyważarce statycznej oraz doważenie za pomocą odpowiednich ciężarków wyważających do kół. Nawiasem mówiąc, niezależnie od wibracji nie należy dopuszczać do tego, aby opony zużywały się do minimalnej głębokości bieżnika. Świeża, dokładnie wyważona parka „gumek” jest nie tylko rozwiązaniem problemu wibracji, lecz również zapewnia o wiele więcej radości z jazdy.


Centrum Techniczne Luis

Jeśli masz pytanie techniczne dotyczące swojego motocykla, skontaktuj się z naszym Centrum Technicznym. Ma ono doświadczenie, odpowiednie źródła i zna mnóstwo adresów.

Pamiętaj!

Porady dla majsterkowiczów to ogólne praktyki, które mogą nie być odpowiednie dla wszystkich pojazdów lub poszczególnych elementów. Panujące u Ciebie warunki w niektórych przypadkach mogą być zgoła inne, dlatego nie możemy całkowicie zagwarantować adekwatności informacji podanych w poradach dla majsterkowiczów.

Dziękujemy za wyrozumiałość.