Nacinanie gwintów

Gewinde schneiden

W dobrze wyposażonym garażu warsztatowym nie powinno brakować zestawu do nacinania gwintów w najpopularniejszych rozmiarach. Z pomocą gwintownika można uratować uszkodzony gwint, zastąpić gwint nie do uratowania nowym gwintem o większym rozmiarze, a także zrobić na samodzielnie wykonanych elementach gwint wewnętrzny lub zewnętrzny. W skład dobrego zestawu do gwintowania wchodzą narzędzia do trzystopniowego gwintowania danego rozmiaru i narzynki, które pozwalają nacinać gwinty wewnętrzne i zewnętrzne. Zwykłe gwintowniki jednostopniowe są przeznaczone do naprawiania gwintów lub do nacinania miękkich materiałów.

Aby zapewnić trwałość nowo naciętego gwintu ważne jest wywiercenie odpowiedniej wielkości otworu pod gwint.

Średnica otworu rdzeniowego gwint metryczny ISO, DIN13
Wymiar nominalny mmGradient mmOtwór rdzeniowy mm
M30,52,5
M40,73,3
M50,84,2
M615
M716
M81,256,8
M101,258,8
M101,58,5
M121,510,5
M121,7510,2

 

Uwaga: podczas wykonywania opisanych prac wskazana jest profesjonalna znajomość mechaniki pojazdowej. Jeżeli nie posiadasz odpowiednich kwalifikacji, radzimy powierzyć wykonanie tych prac specjalistycznemu warsztatowi!


Nacinanie gwintu wewnętrznego

Teil 1, Step 1: Mit einem Körner das Zentrum der Bohrung markieren

Krok 1: Za pomocą punktaka wyznaczyć środek otworu

01 – Za pomocą punktaka wyznaczyć środek otworu

Zanim rozpoczniesz wiercenie, musisz najpierw wyznaczyć środek wierconego otworu przez uderzenie w odpowiednim miejscu punktakiem. W tym celu należy ułożyć obrabiany materiał na twardym podłożu.


Teil 1, Step 2: Das Kernloch muss besonders präzise gebohrt werden

Krok 2: Otwór pod gwint wymaga wyjątkowo precyzyjnego nawiercenia

02 – Otwór pod gwint wymaga wyjątkowo precyzyjnego nawiercenia

Teraz przystępujemy do wiercenia. Pamiętaj o prawidłowym ustawieniu. Skośnie wykonany otwór może w efekcie uszkodzić dany element. Dlatego zaleca się wymontować dany element i dokładnie zamocować w imadle lub wiertarce stołowej. Nowe otwory o większych rozmiarach należy nawiercić najpierw mniejszym wiertłem lub wiertłem stopniowym. W tym celu zamocować wiertło w wiertarce i zwilżyć olejem do wiercenia (lub olejem w sprayu), aby się nie przegrzało i nie wyżarzyło. Powoli uruchomić wiertarkę. W razie potrzeby oczyścić na koniec wywiercony otwór pogłębiaczem, jednakże nie wprowadzając go zbyt głęboko, szczególnie w przypadku cieńszych materiałów.


Teil 1, Step 3, Abb. 1: Das neue Gewinde entsteht in drei Arbeitsgängen mit verschiedenen Bohrern

Krok 3, ilustr. 1: Nowy gwint powstaje w trzech etapach przy użyciu różnych gwintowników

03 – Nacinanie gwintów

Wybrać gwintownik odpowiedni do wykonanego otworu pod gwint. Gwintowniki do gwintowania trzystopniowego są oznaczone pierścieniami na trzpieniu. Stopień pierwszy (jeden pierścień – zdzierak). Stopień 2 (dwa pierścienie) i wykańczak (bez pierścienia).

Wkręcić gwintownik w odpowiedni uchwyt narzędziowy, zwilżyć olejem do wiercenia (lub olejem w sprayu) i umieścić pionowo w nawierconym otworze.

Powoli rozpocząć nacinanie gwintu. W miękkim materiale (np. aluminium) można pracować nieprzerwanie, natomiast w twardym (stal zwykła, stal szlachetna) wkręca się gwintownik powoli o jeden pełny zwój gwintu, następnie odłamuje się wiór przez wykręcenie gwintownika o jedną czwartą obrotu i tak dalej, aż do wkręcenia gwintownika możliwie daleko w otwór wykonany pod gwint. 

Teil 1, Step 3, Abb. 2: Immer langsam, flüssig und kontrolliert arbeiten

Krok 3, ilustr. 2: Zawsze pracować powoli, płynnie i w kontrolowany sposób

Zawsze pracować powoli, płynnie i w kontrolowany sposób

W przypadku otworów nieprzelotowych (materiał nie jest przewiercany na wskroś) gwintownik może nie dojść do końca. Zawsze pracować powoli, płynnie i w kontrolowany sposób, zwracając uwagę, aby gwintownik obracał się prosto w otworze.  

Gdy pierwszy etap jest gotowy, wykręcić zdzierak, wytrzeć wióry, przedmuchać gwint sprężonym powietrzem i w taki sam sposób wkręcić naoliwiony gwintownik do stopnia drugiego (dwa pierścienie), ponownie oczyścić nawiercony otwór i wkręcić naoliwiony wykańczak (bez pierścienia). 

Teraz możesz na próbę wkręcić śrubę. Jeżeli nie wkręca się bez oporów, jeszcze raz poprawić gwint przy użyciu wykańczaka.

W naszych poradach dla majsterkowiczów „Odkręcanie śrub” wyjaśniono, jak naprawić gwint przy użyciu zestawu do naprawy gwintów „V-Coil”.


Nacinanie gwintu zewnętrznego

Teil 2, Step 1: Nur auf einem angefasten Bolzen lässt sich der Gewindeschneider gerade aufsetzen

Narzynkę można założyć prosto tylko na trzpień wcześniej sfazowany

01 – Za pomocą naoliwionej narzynki można naprawić częściowo uszkodzone gwinty zewnętrzne

Wykonanie nowego gwintu zewnętrznego wymaga pewnej wprawy i praktyki. Pierwszym niezbędnym elementem jest okrągły trzpień o odpowiedniej średnicy. Np. trzpień przeznaczony do nacięcia gwintu M3 musi mieć średnicę 3 mm, M4 = 4 mm, M5 = 5 mm ... 

Końcówka trzpienia musi być lekko sfazowana, np. przy użyciu pilnika. Bez uprzedniego sfazowania trudno założyć prawidłowo narzynkę, która od razu zaczyna obracać się pod skosem i wrzynać w materiał.

Naoliwić narzynkę, osadzić w uchwycie narzędziowym i nałożyć na trzpień z ramionami uchwytu narzędziowego ustawionymi pod kątem 90 stopni. Rozpocząć nakręcanie narzynki, wykonując równomierne, wolne obroty na trzpieniu. 

Wskazówka: gdy narzynka zacznie obracać się pod skosem, gwint jest już zepsuty! Dlatego szczególną ostrożność należy zachować przy pierwszych zwojach gwintu. 

Miękki materiał (aluminium) można naciąć bez przerywania pracy; w przypadku twardszego materiału (stal zwykła, stal szlachetna) odłamuje się wiór po zrobieniu jednego pełnego zwoju przez wykręcenie narzynki o jedną czwartą obrotu.


Teil 2, Step 2: Mit einem eingeölten Gewindeschneider lassen sich teilbeschädigte Außengewinde nachschneiden

Za pomocą naoliwionej narzynki można naprawić częściowo uszkodzone gwinty zewnętrzne

02 – Nacinanie gwintu zewnętrznego

Gd narzynka dojdzie do końca trzpienia, spryskać uzyskany gwint niewielką ilością oleju w sprayu i obrócić narzynkę kilka razy na gwincie w górę i w dół, aby wygładzić gwint.


Teil 2, Step 3: Gut für beschädigte Gewinde: die Gewindefeile

Właściwy do gwintów uszkodzonych: pilnik do gwintów

03 – Pilnik do gwintów

Odciśniętemu, częściowo uszkodzonemu gwintowi zewnętrznemu można łatwo przywrócić płynne obracanie, wykonując na nim kilka obrotów naoliwioną narzynką w górę i w dół. Również w tym przypadku należy zadbać, aby prosto osadzić narzynkę na trzpieniu.

Wskazówka: lepiej użyć pilnika do gwintów, ponieważ pilnik naprawia stary gwint, natomiast narzynka nieodwracalnie usuwa materiał.


MOŻE CI SIĘ SPODOBAĆ


Centrum Techniczne Luis

Jeśli masz pytanie techniczne dotyczące swojego motocykla, skontaktuj się z naszym Centrum Technicznym. Ma ono doświadczenie, odpowiednie źródła i zna mnóstwo adresów.

Pamiętaj!

Porady dla majsterkowiczów to ogólne praktyki, które mogą nie być odpowiednie dla wszystkich pojazdów lub poszczególnych elementów. Panujące u Ciebie warunki w niektórych przypadkach mogą być zgoła inne, dlatego nie możemy całkowicie zagwarantować adekwatności informacji podanych w poradach dla majsterkowiczów.

Dziękujemy za wyrozumiałość.